Từ trước đến nay, câu
chuyện về hiệu ứng đám đông vẫn luôn là một đề tài thu hút sự luận bàn trong xã
hội, đám đông có thể mang thông điệp tích cực và cũng có thể mang đến sự tiêu cực,
tùy vào mức độ hành vi và ngưỡng hoạt động của đám đông.
![]() |
Ảnh minh họa, nguồn internet |
Hiệu ứng đám đông xuất
hiện trong nhiều hình thái, lĩnh vực khác nhau, trong đó thường xuyên xảy ra ở trong
môi trường giải trí, lĩnh vực chính trị xã hội, tôn giáo…
Và ngày hôm nay, bài viết
này muốn phân tích về diễn biến đám đông cùng với những hệ quả đằng sau đó, qua
câu chuyện của nhà sư T.M.T.
Nói về sư T.M.T, có lẽ
chúng ta cũng đã biết về một vị sư đầu trần chân đất, tứ đại giai không đang nhận
được sự chú ý và tôn kính của nhiều người. Mong muốn thiện chí của những người
thực hành tâm đạo là nhìn vào sư để tự thay đổi, chuyển hóa bản thân mình trở
thành người tốt, cùng cầu mong cho sư M.T vượt qua mọi chướng ngại để đạo quả
viên thành trên con đường đã chọn. Thế nhưng câu chuyện không dừng lại ở đó mà
nó đã bị một đám đông tạo thành làn sóng với muôn hình vạn trạng tâm lý, chiều
kích khác nhau.
Một nhóm người
thì phản đối, miệt thị trên mạng xã hội vì cho rằng sư M.T không phải người tu;
Một nhóm người bảo vệ trong chừng mực, có nhận thức hiểu biết và một nhóm người
lợi dụng câu chuyện này để nhằm trục lợi và gây xáo trộn đời sống tâm linh tín
ngưỡng.
Có thể nói,
việc chúng ta tôn kính một vị sư dù bất kể vị đó là ai, đó là quyền của mỗi người,
không ai cấm đoán và phân biệt, bởi mỗi công dân đều có quyền tự do tín ngưỡng nếu
hành vi đó không vi phạm pháp luật, không vi phạm đạo đức xã hội, tuy nhiên việc
chúng ta tôn kính và thể hiện quyền tín ngưỡng đó phải là “tự do nhưng không vượt
quá mức cho phép”. Chúng ta có quyền tự do nhưng không lấy quyền tự do của mình
để xâm phạm đến tự do người khác, không gây tổn hại thể chất lẫn tinh thần cho
cá nhân nào, không ảnh hưởng tình hình xã hội và ở thời đại văn minh, tự do còn
là thước đo trí tuệ và tính nhân bản của con người.
Quay trở lại
câu chuyện về sư M.T, chúng ta nhìn thấy gì ở một đám đông khi họ kéo nhau thành
hàng hàng lớp lớp đi ở ngoài đường, vào tận nghĩa trang, đồng hoang bến bãi…nơi
mà lẽ ra sư cần được nghỉ ngơi sau một ngày dài khất thực, khổ hạnh trên đường tu
tập đầy nắng đầy gió, thế nhưng một đám đông bất chấp, họ kéo nhau đến đó quay
phim chụp ảnh, rồi đặt câu hỏi như sát hạch, điều tra, họ tung những hình ảnh của
nhà sư lên mạng, nhưng có bao giờ những người đó đặt mình vào vị trí của người
tu không? Sao chúng ta không hiểu rằng con người cũng có một sức khỏe giới hạn,
cũng cần nghỉ ngơi để tiếp tục con đường tu tập, việc tu hành khổ hạnh là đã
quá vất vả rồi, chúng ta còn chiếm dụng luôn cả thời gian nghỉ ngơi của họ, đến
nỗi cơ quan chức năng phải đến giải tán và buộc sư M.T rời đi, không cho ngồi
đó nghỉ ngơi vì tụ tập đông người.
Không những
vậy, một số YouTuber còn thản
nhiên kêu gọi người dân ra đường gặp
sư M.T đặt câu hỏi để sư giải đáp, họ liên tục đeo bám, quay phim rồi giật tít câu
view bằng những câu từ gây hoang mang dư luận, những việc làm đó đã vô tình gây ra một hệ lụy vô cùng lớn khi những
người lợi dụng hình ảnh sư M.T để
kêu gọi đám đông xuống đường, điều đó không những gây ảnh hưởng đến tình
hình an ninh trật tự mà còn gây chướng
ngại con đường tu hành của người khác, dù vô tình hay cố ý cũng là điều cần chấn chỉnh và loại bỏ.
Việc một đám
đông kéo nhau đi theo một người tu vô hình chung làm cản trở,
xâm phạm đến quyền tự do con người và quyền tín ngưỡng của người tu tập bởi người tu
hành vốn cần sự thanh tịnh và không dính mắc vào chuyện đời, chuyện người, dù
giữa phồn hoa hay nơi rừng thẳm, họ cũng cần được tôn trọng và tịnh tâm trên
con đường tu hạnh của mình, việc đám đông quay phim, chụp ảnh, đặt nhiều câu hỏi
chất vấn với một người tu rồi lan truyền những thông tin không chính xác đã ảnh
hưởng đến đời sống tu tập của nhà sư bởi có chắc người tu hành như sư M.T
muốn điều đó hay không?
hay sư cũng muốn yên tĩnh ngồi thiền tập, muốn nghỉ ngơi nhưng vì lòng từ bi nên sư vẫn phải chấp nhận
cho sự đeo bám vô cùng phiền phức đó?.
Ngày nay, việc
tạo thành đám đông trong xã hội
vốn nhiều phức tạp không chỉ gây mất
an ninh trật tự mà còn tiềm ẩn nguy cơ
bất ổn cho xã hội vì không ai có thể bảo đảm được rằng trong đám đông đó là không có kẻ gian trà
trộn, không có thành phần bất hảo, hoặc thành phần lợi dụng đám đông để gây mất an ninh trật tự, và
không loại trừ những kẻ có thể gây
hại, tấn công đến người tu hành khác. Những hành vi tự phát đó không chỉ gây bất an,
nguy hại cho bản thân người tu như sư M.T mà còn gây khó xử cho cơ quan chức
năng, tổ chức tôn giáo bởi mọi ý kiến trong thời điểm này đều là nhạy cảm, có
thể gây ra nhiều quan điểm bất đồng, là cơ hội cho những thành phần xuyên tạc đả
phá, đả phá cả người tu khất thực lẫn người trong chùa chiền tự viện, đả phá cả
cơ quan chức năng. Thế nên chúng ta thấy rằng những đám đông vây quanh nhà sư
hiện nay, những YouTuber liên tục đi theo quay phim chụp ảnh nhà sư đã là những
nhân tố gây nhiều xáo trộn, phức tạp cho cộng đồng xã hội, mà một khi những gì
vượt quá giới hạn cho phép thì buộc cơ quan chức năng, tổ chức tôn giáo phải có
tiếng nói hoặc giải pháp khắc phục nhằm bảo vệ an toàn cho người tu dù là người
tu bên trong hay bên ngoài tự viện.
Việc sư M.T
đi khất thực và tu hành khổ hạnh đến nay đã trên dưới 6 năm, nhưng không có cơ
quan hay tổ chức nào lên tiếng ngăn cấm cho thấy sư M.T vẫn được thực hiện quyền
tự do tín ngưỡng, chỉ đến khi một đám đông ồn ào đổ xô đưa tin nhà sư lên mạng
rồi sau đó là công cuộc khai thác hình ảnh, đời tư liên tục, quá giới hạn về nhà
sư, không dừng lại ở đó, những đám đông bắt đầu xuất hiện đi theo sư, tụ tập từ
nơi này sang nơi khác đã gây nên một rào cản vô cùng bất lợi cho người tu hành
khổ hạnh.
Thời gian
qua, nhất là trong những năm gần đây, khi MXH phát triển cũng đã kéo theo những
mặt trái của nó, trong đó đáng báo động là những hội nhóm anti-fan hoặc những đám
đông tiềm ẩn thành phần lợi dụng hiện tượng trào lưu để xuyên tạc và trục lợi.
Khi một đám đông bùng phát, vượt
quá giới hạn cho phép sẽ gây ra những tiêu cực nhiều hơn tích cực nếu trong đó
có những thành phần chống phá, thiếu hiểu biết về pháp luật, thế nên mọi hành vi cần phải có chừng mực dù đó là sự thương yêu
hay tôn kính người nào.
Hình ảnh của sư M.T lan toả trong những ngày qua đã đủ để chúng
ta hiểu về hạnh tu của người, nếu
kính trọng đạo hạnh của sư, chúng ta hãy
thực hiện theo hạnh tốt đẹp đó bằng cách
lan toả thông điệp thiện lành một cách văn minh chứ không phải bằng hình thức kéo xuống đường, bấu víu, dồn ép thực phẩm cúng dường buộc sư phải nhận. Chúng ta hãy để sư M.T được an nhiên
tĩnh lặng trên con đường tu tập, đừng chạy theo gây phiền phức cho người tu tập
làm gì, cũng không phải dùng người này để đả phá người kia, việc so sánh người này với người khác chưa bao
giờ mang lại giá trị tốt đẹp hòa bình mà chỉ tạo thêm mâu thuẫn và hiềm khích,
đối với người tu hành càng không nên so sánh, cũng đừng nên vì tôn kính sư này mà có lời nặng nề, xúc phạm nhà sư khác bởi
mỗi người có một biệt nghiệp khác nhau, người nào sai thì người đó gánh chịu
nhân quả của họ, việc tốt hay xấu là riêng
biệt mỗi cá nhân, chúng ta cũng
không nên đem người này để mỉa mai, đả kích người khác bởi người tu chân chính
vốn đã buông bỏ mọi hơn thua. Tâm đố kỵ, thích hơn nhau chỉ ở kẻ phàm phu tục tử.
Nếu chúng
ta, những phật tử, những người mộ đạo thuần thành, những người tin yêu, tôn
kính điều thiện lành thì hãy tôn trọng người tu hành, đừng vì một vài cái sai của
người này mà tạo thành đám đông hỗn loạn, càng không nên lợi dụng hình ảnh một người tu hành khổ hạnh, tứ
đại giai không để phục vụ mục đích cá nhân mình, để thỏa mãn sự hằn học
đôi bên bằng ngôn từ ác ngữ. Người ta có
câu “Phá một thành trì tội không nặng bằng xáo động tâm lý người tu”. Việc gây cản trở con đường tu hành người khác dù dưới bất
kỳ hình thức nào cũng là việc làm
tổn hao phước đức mà chúng ta vô tình, vô minh nên không nhận biết.
Mỗi thời đại
khác nhau sẽ có những hình thức vận hành khác nhau, có thể thời đức Phật, Ngài
đi truyền bá đạo pháp cho dân chúng ở ngoài kinh thành, bên vệ đường, nhiều người
dân tụ tập xung quanh Ngài để nghe thuyết pháp nhưng ngày nay thì không thể vận
dụng cách đó để tụ tập đông người vì ngày nay con người có nhiều thủ đoạn tinh
vi để gây ra những vấn đề phức tạp cho xã hội, như trộm cắp, tấn công, khủng bố,
lừa đảo…nên một vị tu sĩ tự đi tu hành khất thực đã là khó khăn nói gì việc tụ
tập một đám đông đi theo mà không ai kiểm soát.
Thế nên, chúng ta hãy là những người
mộ đạo văn minh, đừng vì những mục đích cá nhân, đừng vì lợi ích bản thân mà
đem người tu hành ra làm trò đổi chác, đừng đẩy người tu rơi vào hoàn cảnh nguy
hiểm, khó khăn bởi việc làm đó của chúng ta không mang lại phúc đức cho bản
thân, không lợi ích cho cộng đồng xã hội mà chỉ góp phần gây bất ổn an ninh,
nhiễu loạn đời sống người tu, tạo nghiệp quả cho bản thân mình. Nếu chỉ vì lợi
ích cá nhân hay hành động cơ hiềm thù ghét của mình làm cho người tu bị chướng
duyên, phải dừng lại hoặc thối lui vì những lý do bắt buộc thì chúng ta đã làm
một điều vô cùng bất thiện. Nếu tôn kính người tu hành khổ hạnh, chúng ta hãy thể hiện bằng việc làm
tốt đẹp hằng ngày, là lan tỏa thông điệp thiện lành bằng một thái độ nhân văn và đừng gây phiền hà cho người khác. Chúng ta hãy cúng dường bằng lòng
kính trọng, có trật tự hai bên đường, tại nhà mà vị sư đó đi qua, là chắp tay đảnh
lễ từ tốn chứ không phải chạy theo hàng hàng lớp lớp, quay phim chất vấn bất kể
không gian thời gian, bởi người tu vốn cần sự điềm an rỗng lặng, chúng ta hãy
trợ duyên cho họ chứ đừng tạo ra sự xô bồ để rồi vô tình gây những khó khăn, bất
lợi cho người tu hành và gây khó khăn cho các cơ quan quản lý.
An
Tường Anh.
Nhận xét
Đăng nhận xét